Do jakiego sądu należy złożyć wniosek o stwierdzenie nabycia spadku?
Sądem właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nabycia spadku jest Sąd Rejonowy Wydział Cywilny ostatniego miejsca zamieszkania osoby zmarłej (decyduje wpis w akcie zgonu).
Czy istnieje obowiązek założenia sprawy spadkowej i jaki jest termin na złożenie takiej sprawy?
Nie ma takiego obowiązku, ze strony Sądu nie ma żadnych ograniczonych ram czasowych. Sprawę taką zakładają osoby zależnie od indywidualnych potrzeb oraz wymogów innych urzędów czy instytucji.
Zmarła osoba, pozostawiła testament notarialny, w którym do całości spadku powołała mnie. Czy należy założyć sprawę o stwierdzenie nabycia spadku po niej?
Tak należy złożyć wniosek do Sądu Rejonowego Wydziału Cywilnego o stwierdzenie nabycia spadku.
Zmarła osoba, pozostawiła testament notarialny, w którym do całości spadku powołała swego syna, żyje mąż zmarłej i dwoje jej dzieci. Czy we wniosku o stwierdzenie nabycia spadku należy wskazać dane pozostałych osób, czy tylko osoby powołanej w testamencie?
We wniosku muszą być wskazani wszyscy spadkobiercy ustawowi (imiona, nazwiska, aktualne adresy zamieszkania), którzy dziedziczyliby, gdyby testamentu nie było.
Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku należy wymieniać jaki majątek pozostawiła osoba zmarła?
Nie, w takiej sprawie Sąd określa tylko i wyłącznie, kto dziedziczy po osobie zmarłej i w jakich częściach - tak jak wynika z kodeksu cywilnego, nie określa, co wchodzi w skład spadku. Należy wskazać wszystkich spadkobierców ustawowych - ich imiona, nazwiska, aktualne adresy zamieszkania. Składem masy spadkowej Sąd zajmuje się, gdy ktoś założy kolejną sprawę o dział spadku. Sprawa taka może być założona po uprawomocnieniu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.
Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku można zrzec się swojej części na innego spadkobiercę?
Nie ma takiej możliwości. Czynności takiej można dokonać w kolejnej sprawie o dział spadku - jeżeli zostanie założona lub u notariusza.
Czy w sądzie są dostępne formularze urzędowe do założenia sprawy o dział spadku?
Nie ma formularzy urzędowych, wniosek o dział spadku należy sporządzić samodzielnie na karcie formatu A 4, należy podać imię i nazwisko wnioskodawcy oraz dokładny adres, imię i nazwisko uczestników postępowania. Należy wymienić wszystkie składniki, które wchodzą w skład masy spadkowej po zmarłym z jednoczesnym podaniem ich wartości oraz sposobem ich podziału. Wzór takiego wniosku oraz podstawowych załączników jest dostępny na niniejszej stronie.
Czy sprawę o dział spadku można przeprowadzić wyłącznie przed Sądem?
Sprawę o dział spadku można przeprowadzić przed notariuszem lub sądem. Sądem właściwym do rozpoznania takiego wniosku jest sąd, ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy.
Czy w Sądzie jest dostępny formularz urzędowy wniosku o podział majątku wspólnego?
Nie ma formularza urzędowego, wniosek o podział majątku wspólnego należy sporządzić na karcie formatu A4 w dwóch egzemplarzach, należy podać imię i nazwisko wnioskodawcy wraz z adresem zamieszkania, imię i nazwisko uczestnika wraz z adresem zamieszkania. Należy wymienić wszystkie składniki majątku dorobkowego byłych małżonków wraz z określeniem ich wartości. Do niniejszego wniosku należy dołączyć odpis wyroku rozwodowego lub o separacji z klauzulą prawomocności oraz dokumenty na poparcie dowodów powołanych we wniosku (w 2 egzemplarzach). Wzór takiego wniosku oraz podstawowych załączników jest zamieszczony na niniejszej stronie.
Czy można założyć sprawę o podział majątku wspólnego w trakcie trwania małżeństwa?
Sprawę o podział majątku składamy po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego lub separacji.
W jaki sposób sporządzić pełnomocnictwo do sprawy nieprocesowej?
Podstawowe wzory pełnomocnictw do spraw o stwierdzenie nabycia spadku są zamieszczone na niniejszej stronie, jeżeli osoba przebywa za granicą - jej podpis powinien być poświadczony urzędowo. Jeżeli chodzi o inne kategorie spraw - co do treści i formy prawidłowego pełnomocnictwa należy zasięgnąć porady u prawnej (bądź sporządzić pełnomocnictwo notarialne).
Kto może być pełnomocnikiem do prowadzenia spraw nieprocesowych?
Pełnomocnikiem ustanowionym na podstawie pisemnego pełnomocnictwa do prowadzenia spraw nieprocesowych (założenia sprawy, występowania na rozprawach, składania pisemnych wniosków dowodowych za osobę itp.) może być tylko najbliższa jej rodzina rodzice, rodzeństwo, małżonek, dzieci lub fachowy pełnomocnik - radca prawny lub adwokat. Osoby obce oraz o dalszym stopniu pokrewieństwa mogą być jedynie pełnomocnikami do odbioru korespondencji.
Czy pełnomocnik może przeprowadzić za spadkobiercę postępowanie spadkowe?
Uprawniony pełnomocnik (patrz wyżej) może założyć sprawę spadkową, ale zapewnienie spadkowe sąd może odebrać tylko i wyłącznie od spadkobiercy ustawowego lub testamentowego.
Jakie dokumenty należy złożyć do sprawy o stwierdzenie nabycia spadku?
- odpis skrócony aktu zgonu i aktu małżeństwa osoby zmarłej (jeżeli żyje małżonek zmarłego),
- odpis skrócony aktu urodzenia lub małżeństwa mężczyzn i odpis aktu urodzenia niezamężnych kobiet uczestniczących w postępowaniu,
- odpis skrócony aktu małżeństwa kobiet uczestniczących w postępowaniu (jeżeli nastąpiła zmiana nazwiska panieńskiego),
- wszystkie metryki w oryginale,
- wypis z oryginału testamentu notarialnego lub oryginał testamentu ręcznego, o ile spadkodawca sporządził testament oraz 3 kserokopie. Jeśli w skład spadku wchodzi nieruchomość rolna (ziemia powyżej 1ha) można dołączyć wypis z rejestru gruntów. Wzory wniosków oraz załączniki do sprawy o stwierdzenie nabycia spadku oraz o otwarcie i ogłoszenie testamentu są dostępne w zakładce Wzory i formularze.
Lista biegłych sądowych okręgu Sądu Okręgowego w Białymstoku oraz lista biegłych sądowych okręgu Sądu Okręgowego w Białymstoku w przedmiocie uzależnienia od alkoholu dostępne są na stronie Sądu Okręgowego w Białymstoku.
Listy biegłych sądowych ustanowionych w okręgu Sądu Okręgowego w Białymstoku znajdują się w Biurze Obsługi Interesanta oraz w sekretariatach wydziałów procesowych Sądu Rejonowego w Białymstoku.
Listy biegłych są udostępniane stronom postępowania oraz pełnomocnikom procesowym w godzinach pracy sekretariatów. Na podstawie § 12 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005r. - w sprawie biegłych sądowych (Dz.U. Nr 15, poz. 133).
Biegłym może być ustanowiona osoba, która:
- posiada obywatelstwo polskie,
- ukończyła 25 lat życia,
- posiada praktyczne i teoretyczne wiadomości specjalne w danej gałęzi nauki, techniki, sztuki, rzemiosła, a także innej umiejętności, dla której ma być ustanowiona,
- daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków biegłego,
- wyrazi zgodę na ustanowienie jej biegłym.
Dokumenty, które powinien złożyć kandydat na biegłego:
- Wniosek skierowany do Prezesa Sądu Okręgowego w Białymstoku o ustanowienie biegłym sądowym (należy określić dziedzinę),
- Życiorys/ CV,
- Kwestionariusz osobowy,
- Kserokopia dowodu tożsamości,
- Odpis dyplomu ukończenia studiów wyższych,
- Inne dokumenty potwierdzające posiadanie szczególnych kwalifikacji zawodowych oraz praktycznych i teoretycznych wiadomości specjalnych z dziedziny, w której osoba ubiega się o ustanowienie biegłym, gdy wniosek składa lekarz powinien mieć I lub II stopień specjalizacji,
- Opinia i zgoda zakładu pracy,
- Opinia organizacji zawodowej działającej na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r.- Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U z 2001 r. Nr 79 poz. 855) bądź na podstawie innych ustaw (w przypadku lekarza opinia Okręgowej Izby Lekarskiej),
- Oświadczenie kandydata, że nie jest przeciwko niemu prowadzone postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe,
- Oświadczenie o korzystaniu z pełni praw cywilnych i obywatelskich,
- Opłata skarbowa w wysokości 10 złotych na konto Urzędu Miejskiego w Białymstoku Departament Finansów.
Biegły przedłużający kadencję zobligowany jest do przedłożenia dokumentacji z powyższego wykazu z punktów 1, 3, 7, 8, 9, 10 i 11 oraz wykazania stosownych zaświadczeń, że w ostatnim okresie doskonalił swoje praktyczne i teoretyczne kwalifikacje.
Decyzję o ustanowieniu biegłym sądowym lub o odmowie ustanowienia biegłym podejmuje Prezes Sądu Okręgowego w Białymstoku.
W przypadku, gdy przedkładane są kserokopie dokumentów, należy przedstawić oryginały tych dokumentów do potwierdzenia zgodności lub przedłożyć dokumenty urzędowo potwierdzone.
Biegłym tłumaczem języka migowego - może być osoba, która ukończyła 21 lat życia oraz posiada „Certyfikat drugi - „T2” - tłumacz przysięgły w zakresie języka migowego” lub tytuł eksperta tego języka wydany przez Polski Związek Głuchych.
Biegli w przedmiocie uzależnienia od alkoholu – rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2007 r. (Dz.U. 2007 nr 250 poz. 1883 z późn. zm.)
- wniosek w imieniu kandydata składa do Prezesa Sądu Okręgowego w Białymstoku kierownik wojewódzkiego ośrodka terapii uzależnienia od alkoholu i współuzależnienia lub konsultant wojewódzki w dziedzinie psychiatrii,
- poza wnioskiem i pisemną zgodą pożądanym byłoby dołączenie do tegoż wniosku kopii dyplomów i zaświadczeń potwierdzających uprawnienia zawodowe kandydata, kwestionariusz osobowy biegłego sądowego, zgodę na przetwarzanie danych osobowych, oświadczenie kandydata, że nie jest przeciwko niemu prowadzone postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe, opinię zakładu pracy, dowód opłaty w wysokości 10 zł na konto Urzędu Miejskiego w Białymstoku Departament Finansów.
- w przypadku osób, których dotyczy wniosek o przedłużenie kadencji pożądanym byłoby dołączenie aktualnej opinii zakładu pracy, oświadczenia kandydata, że nie jest przeciwko niemu prowadzone postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe, dowodu opłaty w wysokości 10 zł na konto Urzędu Miejskiego w Białymstoku Departament Finansów.
Więcej informacji dotyczących biegłych znajdą Państwo na stronie internetowej Sądu Okręgowego w Białymstoku.
Lista mediatorów Sądu Okręgowego w Białymstoku:
Mediatorów wpisuje i skreśla na liście mediatorów Prezes Sądu Okręgowego w Białymstoku.
Dokumentację w przedmiocie wpisania na listę mediatorów składa się w Oddziale Administracyjnym Sądu Okręgowego w Białymstoku - pokój A128 lub za pośrednictwem poczty na adres:
Prezes Sądu Okręgowego w Białymstoku
ul. M. Skłodowskiej-Curie 1
15-950 Białystok
Koordynator do spraw mediacji – SSO w stanie spoczynku Joanna Dorota Toczydłowska
Pokój: A120
Godziny urzędowania: wtorki i czwartki w godzinach 10.00-13.00
E-mail:
Telefon: 85 7459 358
Osoba do kontaktu: Izabela Orciuch - specjalista ds. administracyjnych,
tel. 85 7459 216,
e-mail:
Godziny urzędowania: poniedziałek – piątek 7:30-15:30
W przypadku, gdy składane są kserokopie dokumentów, należy przedstawić oryginały tych dokumentów do potwierdzenia zgodności lub przedłożyć dokumenty urzędowo potwierdzone.
Informacje na temat mediacji można również znaleźć na stronie internetowej Sądu Okręgowego w Białymstoku oraz Ministerstwa Sprawiedliwości.
Co to jest mediacja?
Mediacja to próba doprowadzenia do ugodowego, satysfakcjonującego obie strony rozwiązania konfliktu na drodze dobrowolnych negocjacji prowadzonych przy udziale trzeciej osoby, neutralnej wobec stron i ich konfliktu, czyli mediatora, który wspiera przebieg negocjacji, łagodzi powstające napięcia i pomaga – nie narzucając jednak żadnego rozwiązania – w wypracowaniu kompromisu.
W sprawach karnych mediacja ma na celu naprawienie wyrządzonych przestępstwem szkód materialnych i moralnych, pozwala pokrzywdzonemu na wyrażenie jego uczuć, oczekiwań i potrzeb. Sprawcy pozwala przejąć odpowiedzialność za skutki przestępstwa oraz podjąć związane z nią działania. Sprzyja trwałemu zakończeniu konfliktu lub jego załagodzeniu.
Jakie są zasady mediacji?
Wyróżnia się następujące zasady mediacji:
- dobrowolność – strony dobrowolnie wyrażają zgodę na udział w postępowaniu mediacyjnym. Zgoda ta może być cofnięta na każdym etapie trwania mediacji przez każdą ze stron. Wobec uczestników postępowania mediacyjnego nie może być stosowana jakakolwiek forma presji czy nacisku odnośnie udziału w mediacji,
- bezstronność – strony mediacji mają równe prawa i powinny być traktowane jednakowo,
- poufność – przebieg postępowania mediacyjnego objęty jest tajemnicą,
- neutralność - mediator nie może narzucać stronom własnych propozycji rozwiązań sporu, porozumienie jest wypracowywane przez same strony. Mediatorowi nie wolno czerpać żadnych korzyści z tego, co jest przedmiotem negocjacji pomiędzy uczestnikami ani też z faktu, sposobu lub formy zawarcia ugody,
- akceptowalność - strony muszą zaakceptować osobę mediatora i jego pomoc w dochodzeniu do porozumienia. Mogą również na początku mediacji uzgodnić z mediatorem reguły mediacji, których następnie w toku mediacji powinny przestrzegać.
Informacja o tłumaczach przysięgłych z obszaru całej Polski jest dostępna na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości.
Wykaz lekarzy sądowych przy Sądzie Okręgowym w Białymstoku jest dostępny na stronie internetowej Sądu Okręgowego w Białymstoku.
Skazany w pierwszej instancji na karę grzywny obowiązany jest uiścić opłatę w wysokości 10%, nie mniej jednak niż 30 zł, a w razie orzeczenia grzywny obok kary pozbawienia wolności - w wysokości 20% od kwoty wymierzonej grzywny.
W razie orzeczenia grzywny na podstawie art. 71 § 1 Kodeksu karnego skazany w pierwszej instancji obowiązany jest uiścić opłatę w wysokości 10% od kwoty wymierzonej mu grzywny, nie mniej jednak niż 30 zł.
W wypadku, gdy sąd odstąpił od wymierzenia kary, odstąpił od wymierzenia kary i poprzestał na wymierzeniu środka karnego albo zamiast kary zastosował na podstawie art. 10 § 4 Kodeksu karnego środek wychowawczy albo poprawczy, oskarżony obowiązany jest uiścić opłatę w wysokości 30 zł.
Koszty sądowe obejmują opłaty i wydatki. Do uiszczenia kosztów sądowych obowiązana jest strona, która wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, chyba że ustawa stanowi inaczej. Opłaty dzieli się na: stałe, stosunkowe lub podstawowe.
- Opłata stała:
pobierana jest w sprawach o prawa niemajątkowe oraz we wskazanych w ustawie niektórych sprawach o prawa majątkowe, w jednakowej wysokości, niezależnie od wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia; opłata ta nie może być niższa niż 30 złotych i wyższa niż 10.000 złotych - art. 12 ustawy.W sprawach o prawa majątkowe pobiera się od pisma opłatę stałą ustaloną według wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej:
- do 500 złotych - w kwocie 30 złotych;
- ponad 500 złotych do 1500 złotych - w kwocie 100 złotych;
- ponad 1500 złotych do 4000 złotych - w kwocie 200 złotych;
- ponad 4000 złotych do 7500 złotych - w kwocie 400 złotych;
- ponad 7500 złotych do 10 000 złotych - w kwocie 500 złotych;
- ponad 10 000 złotych do 15 000 złotych - w kwocie 750 złotych;
- ponad 15 000 złotych do 20 000 złotych - w kwocie 1000 złotych.W sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych od strony będącej konsumentem lub osobą fizyczną prowadzącą gospodarstwo rodzinne przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej ponad 20 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie 1000 złotych. - art.13a ustawy
W sprawach o roszczenia wynikające z art. 36 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1945 oraz z 2019 r. poz. 60, 235, 730 i 1009) przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej ponad 20 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie 1000 złotych. - art.13b ustawy
W sprawach o:
- usunięcie niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym,
- pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,
- zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucjiprzy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej ponad 40 000 złotych pobiera się opłatę stałą w kwocie 2000 złotych - art.13c ustawy.
- Opłata stosunkowa:
pobierana jest w sprawach o prawa majątkowe przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia ponad 20 000 złotych, wynosi ona 5% tej wartości, nie więcej jednak niż 200 000 złotych. - art. 13 ustawy.
W sprawach o prawa majątkowe dochodzone w postępowaniu grupowym opłata stała lub stosunkowa wynosi połowę opłaty ustalonej zgodnie z art. 13, art. 13a i art. 13b, jednak nie mniej niż 100 złotych i nie więcej niż 200 000 złotych. – art.13d ustawy.
W sprawach, w których powód przed wytoczeniem powództwa wziął udział w mediacji prowadzonej na podstawie umowy o mediację zgodnie z ustawą z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego lub podjął próbę rozwiązania sporu przez złożenie wniosku o rozpatrzenie sporu przez właściwy sąd polubowny ustanowiony ustawą w celu rozpatrywania sporów konsumenckich albo wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązania sporu konsumenckiego, opłata stała lub stosunkowa od pozwu podlega obniżeniu o dwie trzecie, nie więcej jednak niż o 400 złotych. – art.13e ustawy.
- Opłata podstawowa:
pobierana jest w sprawach, w których przepisy nie przewidują opłaty stałej, stosunkowej lub tymczasowej; opłata ta wynosi 30 złotych i stanowi minimalną opłatę, którą strona jest obowiązana uiścić od pisma podlegającego opłacie chyba, że ustawa stanowi inaczej. Przepisów o opłacie podstawowej nie stosuje się w postępowaniu wieczystoksięgowym oraz postępowaniu rejestrowym - art. 14 ustawy.W sprawie, w której powództwo oddalono na podstawie art. 1911 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, powoda nie obciąża się kosztami sądowymi.
Jeżeli jednak apelację oddalono na podstawie art. 3911 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, sąd drugiej instancji obciąży powoda opłatą podstawową od pozwu i od apelacji. Jeżeli powód wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, sąd drugiej instancji może mu je przyznać. – art.14a ustawy
Kalkulator opłat sądowych: http://kalkulatory.wolterskluwer.pl/calculators/wkplCalcCourtFeeCalc/client/index.html
Ustawodawca przewiduje trzy możliwości uiszczania opłat sądowych
- Zapłata może nastąpić przelewem na rachunek bankowy Sądu,
- Zapłata może nastąpić gotówką w kasie sądu,
- Zapłata może nastąpić znaczkami opłaty sądowej. Znaczkami wolno uiścić opłatę tylko wtedy, gdy nie przekracza 1500zł.
Dokonywanie wpłaty na rachunki bankowe Sądu
Przy przekazywaniu kwot na rachunki bankowe należy w treści wpisać sygnaturę akt sprawy, której wpłata dotyczy. W przypadku braku sygnatury akt należy w treści określić dokładnie wydział, w którym toczy się postępowanie lub do którego został złożony wniosek.
Należy pamiętać, iż wymagane jest dołączenie dowodu wpłaty (np. pokwitowania kasowego) albo jego kopii do pisma sądowego, którego opłata dotyczy. Dokument ten należy wymienić na liście załączników do tego pisma.
W przypadku znaczków taka potrzeba nie zachodzi, gdyż są one naklejane na pozwie czy innym piśmie podlegającym opłacie sądowej. Znaczki należy nakleić na pierwszej lub ostatniej stronie pisma w miejscu niezawierającym tekstu, jeden obok drugiego lub jeden pod drugim, w miarę możliwości bez odstępu.
Zakupu e-znaków można dokonywać za pośrednictwem strony internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości dostępnej pod adresem https://oplaty.ms.gov.pl
Szczegółowe informacje dotyczące opłat sądowych zawarte są na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości.
Podkategorie
- Opłaty sądowe (4)
- Mediacje (5)
- Pomoc prawna (12)
- Godziny otwarcia (5)
- Komornicy (1)
- Biegli (2)